mércores, 9 de outubro de 2013

Se non me destrúes, dareiche sombra


Carta pais e nais para o V Congreso Galego da RedePEA UNESCO


Ver nova do Congreso

Ver artigos da Etiqueta Preguntas;  Que é unha escola unesco?

Irene Sendler


As Escolas Asociadas da UNESCO da Galiza traballamos conxuntamente para o XXVI Congreso Estatal da Rede PEA, xunto con outros, o tema de Irene Sendler, dentro do Holocauto Nazi.  o traballo aportado polo CEIP Campolongo feito por Iago B. H.(6ºA)

Máis traballos presentados no congreso:

Auga e Lavadoiros dentro do Patrimonio Rural

Frases de Luther Martin King

Fai 50 anos, en 1963, este persoeiro, Premio Nobel da Paz en 1964, fixo un discurso, coñecido como "Eu teño un soño",  con moita transcendencia na loita dos Dereitos Humanos. Aquí deixamos algunhas das súas frases célebres:

1- "Se soubese que o mundo rematara mañá, eu, hoxe aínda, plantaría unha árbore".

2- "Se axudo a unha soa persoa a ter esperanza,   a miña vida non sería en balde".

3- "Aprendemos a voar como os paxaros, a nadar como os peixes; pero non aprendemos a sinxela arte de vivir como irmáns".

4- "Nada no mundo é máis perigoso que a ignorancia sincera e a estupidez  con conciencia".

5- "Ninguén se nos montará enriba se non dobramos as costas".

6- "Se o home non descubriu nada polo que morrer, non é digno de vivir".

7- "Nada se esquece máis amodo que unha ofensa;  e nada máis rápido que un favor".

8- "A violencia crea máis problemas sociais que os que resolve".

9- "Unha nación que gasta máis diñeiro en armamento militar que en programas sociais achégase á morte
espiritual".

10- "Nada que un home faga o envilece máis que o permitirse caer tan baixo como para odiar a alguén".

Artigo relacionado:  "Eu teño un soño"

Bailamos ?


Clicando na imaxe poderás ver un vídeo para reflexionar sobre,  cantas actividades deben ter os nosos fill@s?

domingo, 6 de outubro de 2013

Enredamos


Blogue cunha morea de xogos, de onte, de hoxe e de sempre que está en continua elaboración, construíndo e mantendo o patrimonio lúdico,  e que calquera pode colaborar solicitándoo no correo " ghafoscampolongo@gmail.com"

Prexuízos lingüísticos

16- Inflar un globo con mármore e vinagre


PRECISAMOS: Vinagre, mármore triturado, unha botella pequena, un funil e un globo.

PROCEDEMENTO: Metemos os anacos de mármore na botella, con axuda do funil vertemos vinagre na botella (con media botella é suficiente).Para rematar colocamos un globo na boca da botella.

EXPLICACIÓN: O mármore contén carbonato de calcio que reacciona co ácido acético do vinagre liberando dióxido de carbono gasoso. Ao aumentar a presión do gas no interior do recipiente o globo  ínflase  en pouco tempo. A velocidade da reacción química e o tempo que tarda en inflarse o globo depende, entre outros factores, da concentración do ácido no vinagre e do tamaño dos anacos de mármore. Ao reducir o mármore a anacos pequenos favorécese o contacto entre os reactivos, aumentan os choques entre as partículas e aumenta a velocidade de reacción.

sábado, 5 de outubro de 2013

15 - Unha sorpresa magnética



PRECISAMOS: un imán, un cravo e unhas bólas de aceiro. 

PROCESO: 1º- Pegamos ao imán unha bóla de aceiro. Logo collemos o cravo e tocamos a bóla cun dos extremos do cravo. Ao tirar do cravo a bóla quédase pegada á punta e sorprendentemente sepárase do imán.

EXPLICACIÓN : En contacto cun imán, un obxecto de aceiro  magnetÍzase e compórtase como un verdadeiro imán. Ao separar o obxecto do imán perde as súas propiedades magnéticas.

Neste caso, a bóla de aceiro magnetízase  por contacto co imán e logo magnetiza o cravo de aceiro. En principio, poderiamos pensar que o magnetismo é menor no cravo ao non estar en contacto directo co imán. Con todo, o magnetismo é máis intenso na punta e ao afastar o cravo a bóla sepárase do imán. Para rematar, ao afastar o cravo do imán a magnetización desaparece e a bóla sepárase do cravo.


14- O motor máis sinxelo



PRECISAMOS: unha pila de 1´5 voltios, un imán circular pequeno e un anaco de cable de cobre.


PROCESO: Dobramos o anaco de cable de cobre (ver imaxe), logo poñemos a pila sobre o imán circular e, finalmente, colocamos o anaco de cobre ao redor da pila. Cando o cable toca o imán comeza a virar ao redor da pila. Se non vira podemos dar ao cable un impulso inicial.

EXPLICACIÓN: Os motores eléctricos son máquinas que transforman a enerxía eléctrica en movemento (enerxía cinética). Un condutor polo que circula unha corrente eléctrica experimenta unha forza no interior dun campo magnético. Co deseño adecuado a forza magnética fai virar o condutor. No noso caso, cunha pila, un anaco de cable de cobre e un imán circular completamos un circuíto. Cando o cable de cobre toca o imán pechamos o circuíto eléctrico e a corrente comeza a circular polo cable. O imán proporciona o campo magnético e, co noso deseño, as forzas magnéticas que actúan sobre o cable de cobre producen un xiro do condutor ao redor da pila. É normal que o experimento non funcione ao primeiro intento. Requírese algo de práctica e paciencia para lograr que o cable de cobre vire ao redor da pila.

13- Unha moeda que desaparece


PRECISAMOS: un recipiente de cristal con auga e unhas moedas. 

PROCESO: En primeiro lugar colocamos a moeda no centro do recipiente e logo engadimos auga. Ao baixar a posición dos ollos e mirar desde un lateral do recipiente podemos ver a moeda sen ningunha dificultade. Logo repetimos o experimento pero colocando a moeda debaixo do recipiente con auga. Neste caso, ao engadir a auga e mirar desde a mesma posición, a moeda desaparece ante os nosos ollos.

EXPLICACIÓN:  Nós vemos a moeda cando chegan aos nosos ollos os raios de luz reflectidos na superficie de devandita moeda. Cando colocamos a moeda debaixo do recipiente con auga os raios reflectidos na moeda desvíanse ao cambiar de medio (ao pasar do vidro ao auga ou do auga ao aire) e, ao mirar desde un lateral do recipiente, ningún raio logra alcanzar os nosos ollos e non podemos ver a moeda. Dita desviación da luz chámase refracción. Si miramos desde arriba veremos a moeda sen ningunha dificultade xa que a luz que incide perpendicularmente á superficie de separación de dous medios non sofre desviación

Ver máis experimentos

12 - Sorprendente espiral sobra a auga


PRECISAMOS: un anaco de arame delgado, cera dunha candea, un recipiente con auga e deterxente.

PROCESO: En primeiro lugar dobramos un anaco de arame en forma de espiral. A espiral ten que ser pequena e lixeira. Logo engrasamos a espiral con cera dunha candea e, para rematar, deixamos a espiral sobre a superficie da auga.  Se se fai  con coidado quedará flotando na auga. Se se deixa caer unha pinga de deterxente no centro da espiral virará sobre a auga

EXPLICACIÓN: A tensión superficial da auga permite que a espiral de arame flote sobre a auga. O deterxente ten menos tensión superficial que a auga. Por isto a pinga de detergente que se deixa no centro da espiral diríxese rápidamente cara a fóra e pola reacción deste movemento prodúcese o xiro da espiral. Se se  deixa caer moito deterxente a espiral afúndese na auga. É mellor mollar un pauciño en deterxente e tocar lixeramente no centro da espiral

11- Magnetismo sobre a auga


PRECISAMOS: unhas fichas magnéticas  que floten (por exemplo dun xogo de damas) e unha cunca pequena con auga. Se non flotan pódeselle poñer un trozo de cortiza debaixo do imán.

PROCESO:  Poñemos un pouco de auga na cunca e logo deixamos sobre a superficie da auga tres ou catro fichas magnéticas. As fichas colócanse sobre a auga de maneira que se separan e terminan pegadas á parede do cunca formando polígonos regulares: un cadrado (con catro fichas), un pentágono (con cinco fichas), un hexágono (con seis fichas), etc . . . Cando as fichas están pegadas á parede do cunca podemos deixar outra ficha no centro que permanecerá en equilibrio sen moverse.

EXPLICACIÓN: As fichas afástanse unhas doutras polas forzas magnéticas que actúan sobre os imáns que teñen as fichas de plástico no seu interior. Se as fichas non flotan podemos pegar debaixo das fichas un anaco de cortiza.

10- Monigote na gaiola - Gaiola de Faraday


PRECISAMOS: Unha gaiola metálica pequena, un par de monigotes de papel e un par de globos.

PROCESO:  1º-  Enchemos un globo de aire e logo o frotamos cun anaco de la para cargalo de electricidade e, finalmente, achegamos o globo a un dos monigotes de papel. A unha certa distancia os monigotes experimentan unha forza de atracción e saltan cara ao globo cargado de electricidade. Si repetimos o experimento colocando o monigote nunha gaiola metálica pequena vemos que non aparece forza de atracción e o monigote permanece en repouso no interior da gaiola.

EXPLICACIÓN:  Ao aproximar o globo cargado de electricidade prodúcese unha interacción eléctrica entre as cargas do globo e as cargas dos monigotes neutros. Como consecuencia de devandita interacción eléctrica prodúcese unha redistribución de cargas na superficie dos monigotes, de maneira que as cargas de signo contrario ás cargas do globo acumúlanse nas proximidades deste.
Finalmente, a forza eléctrica atractiva entre cargas de distinto signo fai que os monigotes neutros salten cara aos globos cargados de electricidade. Na electrización por indución (sen contacto) a redistribución de cargas na superficie do corpo neutro (o monigote) é temporal e desaparece ao afastar o corpo cargado (o globo). Por outra banda, podemos illar un corpo da interacción eléctrica si o metemos no interior dun condutor metálico (unha gaiola de Faraday). É o que sucede ao meter o monigote no interior da nosa gaiola metálica. Ao aproximar o globo cargado de electricidade vemos que o monigote non experimenta atracción eléctrica.

9- Aerodeslizador caseiro



PRECISAMOS: 1- Un CD ou un DVD, un anaco de cartón, un alfinete, tesoiras, unha botella de plástico, pegamento e un globo.

PROCESO: Recortamos un círculo de cartón e pegámolo no centro do CD de maneira que tape o buraco central. Cun alfinete facemos algúns buracos no cartón. Cortamos a parte superior dunha botella de plástico coas tesoiras. Logo pegamos a parte superior da botella no CD. Para rematar inflamos o globo, retorcémolo para que non se escape o aire e logo encaixámolo na botella. Ao deixar saír o aire do globo o CD desliza sobre unha superficie lisa. 


EXPLICACIÓN: Se deixamos o CD sobre unha superficie lisa cunha pequena inclinación vemos que permanece en repouso. As forzas de rozamento entre o CD e a superficie impiden que o CD móvase. Se damos un lixeiro golpe ao CD detense tras percorrer uns centímetros. Ao desinflarse o globo fórmase unha cámara de aire baixo o CD que reduce o rozamiento por fricción e permite o movemento.

Ver máis experimentos

8- Pelota que ten medo a caer


Un experimento onde se xoga coa tensión superficial da auga. 

PRECÍSASE: Un vaso con auga e unha pelota de ping pong. 

PROCESO:  -  Enchemos o vaso con auga sen alcanzar o bordo do vaso. Colocamos a pelota de ping pong sobre a superficie da auga e vemos que a pelota desprázase cara ao bordo do vaso. Costa moito lograr que a pelota se quede no centro do vaso. 2º-  Agora enchemos completamente o vaso con auga (mellor se empregamos un contagotas). Neste caso, ao colocar a pelota de ping pong sobre a superficie, permanece no centro do vaso. Se se despraza do centro regresa inmediatamente ao mesmo sitio.

EXPLICACIÓN:  No primeiro caso a auga sobe polas paredes do vaso formando un menisco cóncavo (a superficie do auga curva cara arriba). Ao colocar a pelota de ping pong sobre a superficie do auga sucede algo parecido. A auga sobe polas paredes da pelota formando outro menisco cóncavo. Se se aproxima a pelota á parede do vaso únense os dous meniscos, aumentando a tensión superficial do auga pola parte próxima á parede do vaso. Por este motivo a pelota pégase á parede do vaso. No segundo caso, co vaso completamente cheo, a auga sobresae do bordo do vaso formando un menisco convexo. A superficie do auga curva cara abaixo xusto no bordo do vaso. Ao colocar a pelota sobre a superficie do auga a tensión superficial actúa en todas direccións pero é menor na parte próxima á parede do vaso pola curvatura da superficie. Por este motivo a pelota regresa ao centro do vaso.




Guía do alumnado para navegar con rumbo por internet - Os dereitos dos nenos (UNICEF)


Estas imaxes atoparalas nunha pequena guía editada pola Xunta de Galicia.

Xunto cos "Dereitos dos nenos" (UNICEF)  tamén hai  un "Decálogo do bo navegante".

Ver tamén Guía dos Pais e Nais .

Ver Guía do Profesorado.

venres, 4 de outubro de 2013

Citas de Premios Nobel da Paz no Parque da Memoria en Poio







Despois da segunda xuntanza para organizar o V Encontro Galego das Escolas Asociadas a Unesco, demos un paseo polo  "Parque da Memoria"  da  Reiboa en Poio - Pontevedra, onde vimos estos bancos coas frases de Premios Nobel da Paz.

Primeiras xuntanzas para organizar o V Congreso Galego das Escolas Asociadas Unesco



As tres primeiras xuntanzas deste curso 2013-14 para organizar o V Congreso Galego da Rede de Escolas Asociadas a Unesco foron, a primeira no IES Seoane, de Monteporreiro, a segunda no  CEIP Marcos da Portela de Monteporreiro, e a terceira  no CEIP Isidora Riestra de Poio (popularmente chamado colexio da Seca).

Acordos destacados:

- Celebrarase os días 25,26, e 27 de novembro, no Pazo da Cultura de Pontevedra (ver nova na prensa)

- Cada centro levará entre 15 e 20 nen@s

- Para o obradoiro de ciencias cada centro levará dous experimentos, que farán maís ou menos  un total de de 18 ou 20 .
- Outros obradoiros, palilleiras, yogote, pandereteiras, elaboración do manifesto do 60ª Aniversario das Escolas Asociadas Unesco....

- No segundo día do Congreso, pola mañá,  farase unha ximcana lúdica traballando o patrimonio histórico das rúas e prazas  de Pontevedra.  Pola tarde continuarase cos obradoiros.

A vindeira xuntanza (cuarta deste curso) farase o venres 25 de outubro de 2013 no CEIP Campolongo.

Despois destos acordos algún demos unha volta polo bonito Parque da Memoria no paseo da Reiboa en Poio, onde están  uns curiosos bancos de pedra con diferentes  citas dalgúns dos  Premios Nobel da Paz.

xoves, 3 de outubro de 2013

7- Absorve auga ó instante


PRECISAMOS: un cueiro de bebé, auga, unhas tesoiras, un vaso e un frasco con tapa.

PROCESO:  En primeiro lugar cortamos o cueiro coas tesoiras e sacamos, con coidado, o algodón e o sal que contén. Logo metemos o algodón nun frasco con tapa e axitamos para separar a maior cantidade de sal. Finalmente, quitamos o algodón e poñemos o sal nun vaso. Se engadimos un pouco de auga (medio vaso) vemos que en segundos se forma unha especie de xel.

EXPLICACIÓN:  Os cueiros están recheos de algodón e dun polímero sintético (poliacrilato de sodio) que pode absorber unha gran cantidade de auga por unidade de masa. Ao absorber a auga, o polímero transfórmase nun xel

Ver máis experimentos.

Lista de aves da Galiza en varias linguas


Xogamos e aprendemos coa Camelia



Clica na imaxe e aprende xogando con este edilim feito na nosa escola,  curiosidades da Camelia. Se tes  algún traballo feito da camelia igual o atopas no xogo.
Este , xunto con outros, podes atopalo  neste blogue na categoría ou coa etiqueta "Xogos LIM" ou na páxina web da escola, na Categoría ESCOLA UNESCO  ou algún deles na Categoría Xogos,  Educación Física.

Xogo - As árbores do CEP Campolongo


Avifauna do Río Ghafos

6- Resiste ou esborrállase ?


PRECISAMOS: un vaso con auga, outro con aceite e uns terróns de azucre.

PROCESO:  Colocamos en cada vaso un terrón de azucre. Nuns segundos o terrón de azucre colocado no vaso con auga  esborrállase. O outro terrón de azucre, colocado no vaso con aceite vexetal, non experimento cambio algún.

 EXPLICACIÓN: A capacidade dunha sustancia para disolver o azucre depende da polaridade das moléculas que forman dita sustancia. Unha molécula é polar si presenta unha separación de cargas. En caso contrario dise que é apolar. A auga está formada por moléculas cunha polaridade moi grande. Pola contra, o aceite está formado por moléculas cunha polaridade moi pequena. Unha sustancia formada por moléculas polares (por exemplo a auga) disolverá o azucre ou o sal. Pero si dita sustancia está formada por moléculas apolares (por exemplo o aceite vexetal) non será capaz de disolver o azucre.

Ver máis experimentos.

4- Como atravesar un globo cunha agulla sen que estoupe?



Para facer o experimento necesitamos unha agulla metálica (ou un pauciño de madeira), un globo e un pouco de aceite.


PASOS: 1 Infla o globo 2 Unta a agulla con aceite. 3 Cun lixeiro movemento xiratorio, insire a agulla preto do nó do globo. 4 Saca a agulla polo extremo oposto ao nó. Con coidado é posible atravesar o globo coa agulla sen que estoupe.



Explicación:  A membrana elástica do globo non ten unha tensión uniforme. Cerca do nó e no extremo oposto a tensión é menor. Por este motivo pódese inserir a agulla sen que explote o globo. Ao retirar a agulla o globo desínflase lentamente ao saír o aire polos dous buracos. O aceite axuda a deslizar a agulla.


Ver máis experimentos.

3- Vaso que non cae pegado a un globo



Experimento que trata da teoría cinética dos gases.

PRECÍSASE:  Un vaso de cristal, un recipiente con auga, unha vela e un globo.

PASOS: En primeiro lugar enchemos o globo de aire, acendemos a vela e logo colocamos o vaso boca abaixo sobre a chama da vela. Pasado un minuto apartamos o vaso da vela, dámoslle a volta e colocamos encima o globo. Apertamos lixeiramente o globo sobre o vaso e logo metemos o vaso no recipiente con auga. Ao soltar o vaso e levantar o globo vemos que o globo quedase pegado ao vaso.

EXPLICACIÓN: A chama da vela quenta o aire atrapado no interior do vaso (e o propio vaso). Ao colocar o globo sobre o vaso e empuxar lixeiramente impedimos que ao aire salga ou entre do vaso. Pero ao meter o vaso no recipiente con auga, o aire atrapado no vaso arrefríase e diminúe a presión. Para rematar, o globo métese lixeiramente no interior do vaso, empuxado pola diferenza de presión, quedando firmemente unido ao vaso.

Ver máis experimentos.




  Sacado de fq-experimentos caseiros de física e química

2-Tres velas e un misterio



PRECISAMOS: Para facer o noso experimento necesitamos un frasco de cristal grande con tapadeira, tres candeas pequenas de alturas diferentes e un isqueiro

PROCESO: Ao queimar unha candea nun recipiente pechado a combustión consome o osíxeno do recipiente e a candea termina apagándose. Que sucede si repetimos o experimento con tres candeas de diferentes alturas? En que orde apagaranse as velas? Se facemos o experimento podemos ver que primeiro apágase a candea de maior altura, logo intermedia e, finalmente, a pequena. 

EXPLICACIÓN:  A combustión das candeas consome osíxeno e produce dióxido de carbono e vapor de auga. O dióxido de carbono é máis denso que o aire pero as correntes de convección encárganse de acumular o dióxido de carbono na parte superior do recipiente, desprazando o osíxeno á parte inferior. Por este motivo primeiro apágase a candea de maior altura, logo a intermedia e, finalmente, apagarase a de menor tamaño.

1- Ovos Saltaríns


Métese un ovo nun recipiente cheo de vinagre durante 48 horas. Isto fai que o vinagre desfaga a casca do ovo, quedando flexible. Dende unha pequena altura podemos comprobar como rebota ó deixalo caer. Dende máis altura rompe e vese perfectamente o ovo por dentro coa súa clara e a súa xema.

Ver máis experimentos

martes, 1 de outubro de 2013

Reducir, Reutilizar e Reciclar



Neste vídeo de YouTube podemos ver de forma práctica e amena a importancia do bo uso dos obxectos que temos arredor.